Dom Bojowników Getta w Będzinie – badania oraz prace dokumentacyjne i koncepcyjne miejsca pamięci (2025)
Projekt “Dom Bojowników Getta w Będzinie – badania oraz prace dokumentacyjne i koncepcyjne miejsca pamięci” polega na przeprowadzeniu różnorodnych badań – historycznych, archeologicznych inwazyjnych oraz prac i działań specjalistycznych na terenie miejsca pamięci “Domu Bojowników Getta” – nieruchomości położonej w Będzinie przy ul. Rutki Laskier 24.
Celem jest pogłębienie i upowszechnienie wiedzy na temat historii Domu Bojowników Getta w Będzinie – miejsca pamięci związanego z walką i męczeństwem społeczności żydowskiej w okresie okupacji hitlerowskiej na terenie będzińskiego getta. Cel ten będzie zrealizowany poprzez przeprowadzenie szeregu badań. Prace te posłużą zaplanowaniu jak najlepszej ochrony obiektu, pomogą zaplanować i stworzyć dokumentację służącą jego przyszłej ochrony, renowacji, zagospodarowania oraz bieżącej opieki. Wiemy, że tak niezwykłe miejsce z jego niezwykłą historią zasługują na trwałą pamięć oraz instytucjonalną opiekę. Chcemy, zachowując szacunek dla tej przestrzeni, przeprowadzić kompleksowe badania na terenie całej posesji i dotrzeć do pozostałości oryginalnego bunkra, odsłonić, zabezpieczyć obiekt, ewentualne relikty z czasów getta, i przedstawić kompleksowe wytyczne co do działalności w niedalekiej przyszłości tego unikatowego świadka historii. Sądzimy, że prace badawcze – na tak wielu różnych poziomach – pozwolą to nie tylko dowiedzieć się znacznie więcej o samej historii, ale także odnaleźć relikty przeszłości, artefakty sprzed 80 lat, które mogą stać się podstawą przyszłej stałej ekspozycji.
Badania archeologiczne: dr Szymon Lenarczyk, Magdalena Sugalska
Kwerenda źródłowa: Piotr Jakoweńko
Dokumentacja GPS RTK: Paweł Czernic
Projekt koncepcyjny i aranżacyjny Domu Bojowników Getta: Piotr Michalewicz, Marcin Urbaniak
Badania konserwatorskie: Radosław Tusznio
Dokumentacja fotograficzna: Roman Łuszczki
Koordynacja projektu: Karolina Jakoweńko
Partnerzy projektu: Fundacja Formy Wspólne, Wykop na Poziomie, Fundacja Zapomniane
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego
