Projekt Świadkowie Historii: Będzin, to projekt który ma na celu zebranie informacji / wspomnień / pamiątek / dokumentów / zdjęć / wycinków z gazet = śladów przeszłości, a następnie ich opublikowanie. Chcemy nawiązać współpracę z mieszkańcami Będzina, którzy mogą udzielić nam informacji na temat przeszłości miasta. Szczególnie interesuje nas okres przedwojenny, ale także wojenny i powojenny.

Z naszych obserwacji wynika, że istnieje zapotrzebowanie, aby dokonać zapisów śladów przeszłości. Przychodzicie Państwo do nas, dzielicie się z nami swoimi wspomnieniami o barwnym mieście, które przeżywało różne chwile. Dla Was oraz dla Waszych dzieci, wnuków chcemy zabezpieczyć wspomnienia przed zapomnieniem. Dlatego zachęcamy do rozmów!!

Nasz projekt powstanie we współpracy z młodzieżą z I L.O. im. M. Kopernika w Będzinie, ale przede wszystkim we współpracy z Wami, mieszkańcami Będzina.

Publikacja projektu realizowana będzie w 2 językach (polski i angielski).

Etapy projektu:

I zebranie materiałów archiwalnych od świadków historii w Będzinie i okolicy:

działania:
- grupa licealistów przez kilka miesięcy przeprowadza badania terenowe nad stanem pamięci mieszkańców Będzina z okresu sprzed, w trakcie i po II Wojnie Światowej
- historyk Grzegorz Onyszko przez okres kilku miesięcy będzie prowadzć badania nad źródłami historycznymi: archiwa, wycinki z gazet, mapy, publikacje, itd...


II publikacja projektu:

- strona www (portal historyczny) – z nagraniami wideo, i dźwiękowymi
- publikacja książkowa

Projekt realizują:

Klaudia Wiącek, Katarzyna Pawełczyk, Piotr Kornobis, Filip Osowski, Patrycja Zimna, Ewa Kyzioł, Paulina Nowak, Magda Widłak, Agata Mieszczanin, Emilia Kopka, Wojciech Dróżdż, Kamil Przybyłowicz, Michał Piwowar, Magda Białas, Maciej Kobus.

KUBA - tel. 0 607 092 488

KAROLINA - tel. 0 511 016 322

Partnerzy:

Narodowe Centrum Kultury w Warszawie

Starostwo Powiatowe w Będzinie

RELACJE

Tutaj zamieszczamy krótkie relacje z naszych spotkań z ludźmi, którzy dzielą się z nami swoją wiedzą i przeżyciami z przeszłości. To tylko przedsmak końcowego efektu jaki sobie zaplanowaliśmy, na który trzeba poczekać kilka miesięcy.

Kolejne relacje zebraliśmy od:

- Starosty Powiatu Będzińskiego - Adama Lazara

- Władysława Śliwonia - wiceprezesa Towarzystwa Przyjaciół Będzina, poety.... Opowiedział nam o powojennym Będzinie, oraz o kuczkach, które odkrywamy....

- Zofia Rydel, Longina Zasucha, Henryk Smogór, Teresa Śliwa, Mirosława Włodarczyk, Bronisław Arciszewski, Iwona Ciołek, Władysław Kopecki.....

5 marca: byliśmy z wizytą u Państwa Balińskich, obecnych właścicieli Domu Modlitwy Cukermana

Pani Genowefa (ur. 1923 r.) i Pan Bogusław (ur. 1914 r.) to kopalnia wiedzy na temat życia kulturalno - społecznego w przedwojennym Będzinie. Ich pamięć obejmuje wspomnienia o współżyciu polsko - żydowskim, bez którego nie sposób mówić o pięknym, kolorowym, witalnym Będzinie sprzed II Wojny Światowej. Ci ludzie tęsknią za tamtymi czasami, my również słuchając ich wspomnień...

25 lutego: odwiedziła nas Pani Danuta Cwynar. Sama się z nami skontaktowała. Teraz weźmie udział w Świadkach Historii.

Pani Danuta Cwynar

13 lutego: wizyta u Pani Kazimiery Małek obecnie mieszkającej na osiedlu Syberka w Będzinie. Wiedza Pani Kazimiery dotycząca przedwojennego Będzina imponuje. Opowieści obfitują we wspomnienia o społeczności żydowskiej. Pani Kazimiera pracowała u Adolfa Zmigroda, który prowadził księgarnię i skład materiałów piśmienniczych na alei Kołłątaja 30 aż do okupacji. Mieszkała w bramie, w której znajdowało się przedsiębiorstwo Zmigroda. Od okupacji do lat 70-tych XX wieku pracowała w Centrostalu w Będzinie (dawniej zakładach Gutmana). Oprócz wspomnień pokazała nam cenne dokumenty, które uwieczniliśmy na nośnikach.

Pani Kazimiera Małek (ur. 1924 r.)

6 lutego: odwiedziliśmy dom Państwa Aleksandry i Kazimierza Domczyńskich w Czeladzi. To pierwsze spotkanie w ramach projektu. Relacja z historii przedwojennej Czeladzi (bardzo związanej z Będzinem), to przede wszystkim korelacje Polaków ze społecznością żydowską. Spotkanie udowodniło nam jak wspaniale działa ludzka pamięć, jakie wzruszenia towarzyszą odkopywaniu wspomnień, jak wiele ludzie przeżyli i jak dużo mogą nam przekazać.

Państwo Aleksandra i Kazimierz Domczyńscy

Pan Kazimierz Domczyński (ur. 1929 r.)